Yn y DU, mae'r rhywogaethau mwyaf cyffredin yn cynnwys y Wenynen Feirch Gyffredin a'r Wenynen Feirch Almaenig. Er eu bod yn chwarae rhan hanfodol wrth reoli poblogaethau pryfed eraill, gall gwenyn meirch ddod yn niwsans, yn enwedig ar ddiwedd yr haf pan fydd eu nythfeydd yn cyrraedd y niferoedd uchaf.
Maent yn adnabyddus am eu natur ymosodol pan fyddant yn cael eu haflonyddu a gallant roi pigiadau poenus. Gall y pigiadau weithiau achosi adweithiau alergaidd.
Sut i nodi gwenyn meirch
Mae gwenyn meirch a gwenyn yn aml yn cael eu camgymryd am ei gilydd, ond mae gwahaniaethau allweddol. Mae gan wenyn meirch gyrff llyfn, main gyda chanol mwy diffiniedig. Mae gwenyn yn fwy crwn mewn siâp ac yn fwy byrdew gyda chanol mwy trwchus.
Mae gwenyn meirch yn felyn llachar gyda marciau du. Mae gwenyn yn tueddu i fod yn fwy brown gydag ymddangosiad ffluwchaidd.
Yn wahanol i wenyn, sy'n colli eu pigwr ar ôl un pigiad, gall gwenyn meirch bigo sawl gwaith, gan eu gwneud yn fwy o fygythiad pan gânt eu tarfu arnynt. Mae gwenyn yn beillwyr hanfodol ac yn gyffredinol nid ydynt yn ymosodol ac maent yn ddof oni bai eu bod yn cael eu pryfocio, tra gall gwenyn meirch fod yn fwy tiriogaethol ac ymosodol.
Nodi nyth gwenyn meirch weithredol
Mae nythod gwenyn meirch i'w cael yn gyffredin mewn gofodau atig, ceudodau wal, siediau, coed ac o dan fondo'r to. Maent wedi'u gwneud o fwydion coed wedi'u cnoi sy'n rhoi gwead papur iddynt. Bydd gan nyth weithredol nifer uchel o wenyn meirch yn hedfan i mewn ac allan, yn enwedig yn ystod y dydd. Bydd y fynedfa yn brysur gyda gwenyn meirch yn mynd ac yn dod.
Bydd hen nyth yn ymddangos wedi'i adael, heb unrhyw weithgarwch gan wenyn meirch. Mae nythod gwenyn meirch yn para un tymor yn unig ac nid ydynt yn cael eu hailddefnyddio, felly os yw nyth i'w gael o flwyddyn flaenorol, ni fydd yn dod yn weithredol eto.
Gweithgarwch tymhorol gwenyn meirch
Mae gwenyn meirch yn dilyn cylch bywyd tymhorol sy'n dylanwadu ar eu hymddygiad a'r tebygolrwydd o ddod ar eu traws.
Gwanwyn (Mawrth i Fai)
Mae brenhines wenyn meirch yn dod allan o aeafgysgu ac yn dechrau adeiladu nythod newydd. Dyma'r amser gorau i sylwi a symud nythod bach cyn iddynt dyfu.
Haf (Mehefin i Awst)
Mae nythfeydd ar eu hanterth, gyda miloedd o wenyn meirch sy'n gweithio'n chwilio am fwyd. Mae gwenyn meirch yn dod yn fwy ymosodol yn ystod y cyfnod hwn, yn enwedig ar ddiwedd yr haf.
Hydref (Medi i Hydref)
Wrth i ffynonellau bwyd ddirywio, mae gwenyn meirch yn dod yn fwy dyfalbarhaus o amgylch diodydd a bwyd llawn siwgr. Maent hefyd yn dod yn fwy ymosodol wrth i'r nythfa ddechrau marw.
Gaeaf (Rhagfyr i Chwefror)
Mae'r rhan fwyaf o wenyn meirch, gan gynnwys gweithwyr y nythfa, yn marw. Mae hyn yn gadael dim ond breninesau newydd fydd yn gaeafgysgu tan y gwanwyn. Ni fydd hen nythod yn cael eu hailddefnyddio.
Atal pla gwenyn meirch
Er mwyn lleihau'r risg o bla gwenyn meirch, dilynwch y mesurau ataliol hyn:
- Cadwch fwyd a diodydd llawn siwgr wedi'u gorchuddio pan fyddant yn yr awyr agored gan eu bod yn denu gwenyn meirch.
- Seliwch finiau'n dynn a gwaredwch wastraff bwyd yn iawn.
- Archwiliwch eich eiddo am arwyddion cynnar o adeiladu nyth, yn enwedig mewn ardaloedd cysgodol.
- Blociwch bwyntiau mynediad posibl o amgylch eich cartref, fel bylchau mewn waliau, tyllau awyr, a mannau to.
Trin pigiad gwenyn meirch
Gall pigiad gwenyn meirch fod yn boenus ac achosi cochni, chwyddo, a llid. Er bod y rhan fwyaf o bigiadau yn achosi adweithiau ysgafn, gall rhai pobl brofi adweithiau alergaidd difrifol. Dyma'r hyn i'w wneud os ydych yn cael eich pigo gan wenyn meirch:
- Cymorth Cyntaf ar Unwaith
Golchwch yr ardal yr effeithiwyd arni gyda sebon a dŵr i leihau'r risg o haint. Gall gosod clwtyn oer neu becyn iâ wedi'i lapio mewn cadach helpu i leihau chwyddo a lleddfu'r boen. - Lleddfu poen
Gall poenladdwyr dros y cownter fel ibuprofen neu barasetamol helpu i reoli anghysur. - Osgowch grafu
Gall crafu ardal y pigiad gynyddu llid a'r risg o haint. - Gwyliwch am adweithiau alergaidd
Mae symptomau adwaith alergaidd yn cynnwys anhawster anadlu, yr wyneb neu'r gwddf yn chwyddo, pendro neu'r calon yn curo'n gyflym. Os bydd unrhyw un o'r rhain yn digwydd, ceisiwch gymorth meddygol brys ar unwaith. - Ar gyfer alergeddau hysbys
Os oes gan unigolyn hanes o adweithiau alergaidd difrifol i bigiadau gwenyn meirch, dylent gario awto-chwistrellydd epinephrine (fel EpiPen) a'i ddefnyddio fel y cyfarwyddir mewn argyfwng.
Trefnu apwyntiad
Canslo apwyntiad
Rhaid i chi roi 24 awr o rybudd i ganslo apwyntiad.
